Turpizm – co to jest? Definicja, przykłady użycia

W tym artykule bierzemy na tapet słowo związane z literaturą. Co to jest turpizm? Jakie są jego cechy charakterystyczne? Czy z turpizmem można się spotkać również poza literaturą? Wszystkiego dowiecie się, czytając ten tekst.

Turpizm co to jest czym jest przykłady użycia definicja znaczenie słowa wyrażenie jaka jest objaśnienie wyjaśnienie hasła pojęcia słownik Polszczyzna.pl

Turpizm – co to jest? Co to znaczy? Definicja, czyli znaczenie słowa

W literaturze istnieje taki nurt, którego cechą charakterystyczną jest antyestetyzm oraz kult brzydoty. Mowa tu o turpizmie.

Turpizm to zabieg literacki, który polega na wprowadzeniu do utworu elementów brzydoty. W jakim celu robi to autor? Chodzi o wywołanie w czytelniku szoku estetycznego podczas lektury takiego utworu. Ten nurt występował w niektórych kierunkach poetyckich drugiej połowy XX w. Poezja turpistyczna stanowiła protest pokoleniowy. Turpizm występuje także w malarstwie. Zarówno twórcy literatury, jaki i obrazów przejawiają szczególnie wyjątkowe zafascynowanie zjawiskami i przedmiotami nieestetycznymi. Elementów turpizmu można się również doszukać w muzyce.


Sklep Nadwyraz.com

Pochodzenie wyrazu turpizm, czyli o etymologii

Wyraz turpizm pochodzi od łacińskiego słowa turpis, co oznacza 'brzydki’.

Turpizm – wyrazy pokrewne

  • turpistyczny,
  • turpista,
  • turpistka,
  • turpistyczność.

Tematyka turpizmu

Oprócz motywu brzydoty przedstawiciele turpizmu opisywali w swych utworach również przerażające przedmioty i zjawiska, zniszczenie, przemijanie, starzenie się, rozkład, chorobę, cierpienie i śmierć. Przedmiotem opisu i doświadczenia poetyckiego w turpizmie było wszystko to, co zepchnięte poza margines. Miało to służyć wiarygodnemu przedstawieniu wizji świata, czyli pozbawionej zbytniej idealizacji.

Chcieli w ten sposób uświadomić odbiorców, że te elementy są także nieodłączną częścią świata, a nie tylko rzeczy piękne i zachwycające, które według nich były sztuczne i fałszywe, i nie oddawały lęku przed samotnością, chorobą i śmiercią, które od zawsze towarzyszyły człowiekowi. Przejawia się to także w języku. Ich wiersze zawierają kolokwializmy, wulgaryzmy, sceny obsceniczne i nieobyczajne.

Przykłady użycia słowa turpizm

Turpizm, o którym tak wiele pisano w związku z poezją Grochowiaka, dotyczy właściwie tylko dwóch sfer: 1. określonego zasobu leksykalnego (a więc wszelkiego rodzaju „brzydactwa”); 2. kreowania człowieka na „szmaciarza” czy kukłę, co szczególnie widać w erotykach (tutaj również sama sytuacja staje się wielką kuchnią). Turpizm ogranicza się zatem do korzystania z kuchni i śmietnika.

Julian Kornhauser, Adam Zagajewski, Świat nieprzedstawiony

Na stronie internetowej Pidżamy jest do ściągnięcia praca magisterska Anny Fechner obroniona trzy lata temu na poznańskiej polonistyce. Autorka wylicza cechy poetyki Grabaża. A więc turpizm, antropomorfizacja („latarnie tańczą”, „całuje nas las”), skłonność do kolokwializmów, modyfikacja standardowych związków słów, nadająca im metaforyczny charakter.

Paweł Dunin-Wąsowicz, Nieznośna lekkość butów (Polityka nr 2542)

  Zainteresuje Cię również:  

Napisane przez

Absolwent politologii. Język polski to jego pasja. Kwestie związane z polszczyzną interesują go od czasów liceum. W wolnych chwilach lubi słuchać dobrej muzyki.

X