fbpx

Personifikacja. Co by było, gdyby zwierzęta mówiły ludzkim głosem?

Personifikacja – figura retoryczna, którą często stosują dzieci, błądząc w zakamarkach swojej wyobraźni. Co więcej, do zabiegów słownych z użyciem personifikacji często zachęcamy właśnie tych najmłodszych, np. w Wigilię, twierdząc, że to właśnie tego dnia zwierzęta mówią ludzkim głosem. Czym więc jest personifikacja?

Personifikacja - definicja, wyjaśnienie, przykłady - Polszczyzna.pl

Personifikacja, czyli co?

Tę figurę retoryczną możemy nazywać personifikacją lub uosobieniem. Ma ona związek z humanizacją, a więc nadaniem cech ludzkich przedmiotom, zwierzętom, ideom itd. Personifikacja jest stosowana od najdawniejszych lat i to właśnie m.in. za jej pomocą tłumaczono ludziom ważne aspekty życia codziennego, takie jak zmiana pór roku czy religia.

A antropomorfizacja?

Niestety bardzo często personifikacja jest mylona z antropomorfizacją, gdyż w zasadzie pojęcia te odzwierciedlają bardzo podobne do siebie zabiegi słowne. Jednakże w przypadku antropomorfizacji przedmiot, zwierzę czy roślina wciąż pozostają niezmiennym bytem, z tym że posiadają ludzkie cechy lub motywy.

Personifikacja a antropomorfizacja. Jak to odróżnić?

Mówiąc najprościej, personifikacji najczęściej dokonują dzieci, pisarze, scenarzyści itp. Nadają oni bowiem cechy ludzkie zabawkom, zwierzętom czy też przedmiotom i wręcz je uosabiają. To znaczy, że zawsze, gdy utożsamiamy coś z człowiekiem, dokonujemy personifikacji. Przykładem może być bajka, w której pies porusza się i mówi jak człowiek, a do tego pracuje jako tajny agent, zatem również jest uosabiany z człowiekiem. Natomiast dokonując antropomorfizacji, nadajemy czemuś (zwierzętom, przedmiotom, roślinom itd.) jedynie cechę lub motyw, którym kieruje się człowiek. I tu, dobrym przykładem są nasze relacje ze zwierzętami, gdy mówimy, że nasz pies jest ciekawski, zdumiony czy że właśnie spojrzał na nas z politowaniem.

Personifikacja i antropomorfizacja. Przykładowe zdania

  • Personifikacja

  • Pani Wiosna szła i śpiewała radosną pieśń na cześć słońca.
  • Nie mogłam oderwać się od czytania. Ta książka tak na mnie patrzyła i mówiła: „dowiedz się, co dalej!”.
  • Kamień spojrzał na mnie i łagodnym głosem oznajmił, żebym już sobie poszła.

  • Antropomorfizacja

  • Kot spojrzał na mnie z pogardą, że śmiałam siąść na jego ulubionym fotelu.
  • Błysk w moim oku mówił sam za siebie.
  • Dziś nawet niebo płacze nad naszym losem.

Językowa perwersja w wersji kreatywnej? 😈
Sprawdź w naszym sklepie ☑️
Sklep Nadwyraz.com

Przykłady ze sztuki

Nic lepiej nie oddaje pojęcia personifikacji niż wiersz Jana Brzechwy Na straganie. To właśnie tam odbywają się rozmowy warzyw, które dodatkowo zostały wyposażone w ludzkie emocje i empatie. I tak: „Groch po brzuszku rzepę klepie”, a szczypiorek martwi się o byt koperku. Innym przykładem może być też personifikacja w bajce. I tu dobrym przykładem jest Toy Story, gdzie to właśnie zabawki żyją, bawią się i rozmawiają tak, jakby były ludźmi. Niestety bardzo często personifikacja utożsamiana jest jedynie z tekstem. Nic bardziej mylnego, gdyż korzystano z niej już w starożytności, gdy nawet śmierć kojarzona była z czarną postacią trzymającą w ręku kosę. Dobrym przykładem jest tu również obraz Cassiusa Marcellusa Coolidge’a Psy grające w pokera, gdzie zwierzęta przejęły rolę graczy, ubrane są w garnitury i palą fajki.

Po co nam w ogóle personifikacja?

Przede wszystkim, gdyby nie istnienie figury retorycznej zwanej personifikacją, nie mielibyśmy zbyt dużego wyboru bajek i opowiadań dla dzieci. Dodatkowo pożegnalibyśmy się z filmami i animacjami, które bazują na uosobieniu rzeczy, zwierząt, roślin itd. Łatwiej jest również dzięki personifikacji zrozumieć pewne emocje, które nam towarzyszą. Gdy nadamy czemuś kształt i cechy ludzkie, staje się o nam to bliższe. W dodatku stosowanie personifikacji pobudza i rozwija naszą kreatywność. Dzięki niej na zawsze możemy zachować w sobie wewnętrzne dziecko.

💡  Zainteresuje Cię również:  

Napisane przez

Miłośniczka Polskiego Języka Migowego, czeskiej kultury i zespołu Bon Jovi. Interesuje się sztuką, dziedzictwem kulturowym i organizacją wydarzeń kulturalnych. Relaksuje się, pisząc teksty, czytając poezję i pijąc kawę.

X