fbpx
Internetowa poradnia językowa Polszczyzna.pl. 10+ redaktorów, 20 000+ haseł, 1 000 000+ czytelników każdego miesiąca.
Polszczyzna Logo
sprawdź...

Wre czy wrze? Jak poprawnie to zapisać?

Odmiana niektórych czasowników potrafi przysporzyć nie małych trudności. Tak też jest w przypadku czasownika będącego tematem poniższego tekstu poradnikowego. Która z tych form jest tą właściwą? Wre czy wrze? Odpowiedź w tym tekście.

Wre czy wrze? Która forma jest poprawna?

Obie formy są poprawne, jednak każda zależy od kontekstu.

Wre czy wrze? Poprawna forma

Właściwą formą, którą powinniśmy stosować w każdej naszej wypowiedzi jest wrze.

Natomiast wariant wre, występuje już wyłącznie w utartym zwrocie praca wre (czyli inaczej mówiąc, praca idzie sprawnie, szybko posuwa się naprzód). Tylko tutaj  została zachowana dawna forma 3 osoby liczby pojedynczej czasownika 'wrzeć' – 'wre' (np. krew wre w kimś). Dzisiaj zamiast 'wre' mówimy 'wrze'.

Wre czy wrze? Poprawna forma już znana!

Współcześnie powiemy więc: woda wrze, ktoś wrze ze złości, ja wrzę, ty wrzesz. Formy wre, wrę, wresz w tych znaczeniach są rzadkie. Natomiast mówimy bitwa wre, rzadziej wrze.

Wre czy wrze? Przykłady zdań

  • Praca wre, a więc wszystko idzie bardzo sprawnie.
  • Gdy woda zacznie wrzeć, wsyp makaron do garnka.

Sklep Nadwyraz.com

Wre czy wrze? Przykłady z literatury

— Nie miałem szczęścia go widzieć, nawet w kolebce będąc — rzekłem.

— A! Prawda — odrzekł ze współczuciem w głosie — prawda! Smutne okoliczności, nader smutne! Nie sądź pan przeto, panie Copperfield — dodał, prostując się — że imię pańskie, że sława nie doszła do zamieszkałego przeze mnie zakątka. Ba! — dodał, dotykając wskazującym palcem czoła — wrze tam, gotuje się, co, prawda? I czy nie odczuwasz pan przy tym znużenia?

 

Charles Dickens, Dawid Copperfield

Tadeusz, który został w domu, kobiet, bronić

Z rozkazu stryja, słysząc że coraz to gorzéj

Wre bitwa, wybiegł, za nim wybiegł Podkomorzy,

Któremu Tomasz wreszcie przyniósł karabelę;

Śpieszy, łączy się z szlachtą i staje na czele.

Bieży, broń wzniósłszy, szlachta rusza jego śladem:

Jegry przypuściwszy ich, sypnęli kul gradem:

Legł Isajewicz, Wilbik, Brzytewka raniony;

Za czym wstrzymują szlachtę Robak z jednej strony

A z drugiej Maciej. Szlachta ostyga w zapale,

Ogląda się, cofa się; widzą to Moskale:

Kapitan Ryków myśli ostatni cios zadać,

Spędzić szlachtę z dziedzińca i dworem owładać.

 

Adam Mickiewicz, Pan Tadeusz

Napisane przez

Absolwent politologii. Język polski to jego pasja. Kwestie związane z polszczyzną interesują go od czasów liceum. W wolnych chwilach lubi słuchać dobrej muzyki.

X