fbpx

Wszech czasów czy wszechczasów? O poprawnej formie

Jak zapisać to wyrażenie: wszech czasów czy wszechczasów? Razem czy osobno? Niestety bardzo często można spotkać błędną formę. Warto więc się upewnić, która wersja jest poprawna i dlaczego.

wszech czasów czy wszechczasów razem czy osobno jak to się pisze poprawna forma pytanie rozwiązanie odpowiedź wyjaśnienie poradnia Polszczyzna.pl

Wszech czasów czy wszechczasów? Razem czy osobno?

Wszech czasów czy wszechczasów – razem czy osobno?

Jedyna poprawna forma to wszech czasów, czyli zapis rozłączny, jak:

ze wszech miar
po wsze czasy

Dlaczego stosujemy tu zapis rozłączny? Czytajcie dalej – poniżej znajdziecie wyjaśnienie. Odpowiemy też na pytanie: która forma jest poprawna – wszechbyt czy wszech byt?

Książka 497 błędów

Dlaczego piszemy wszech czasów, a nie wszechczasów?

Warto pamiętać, że wyrazy:

wsze,
wszech,
wszem

to dawne formy biernika, dopełniacza i celownika liczby mnogiej zaimka wszystek.

Przykłady:

Artysta wszech czasów (= wszystkich czasów).
Profesor wszech nauk (= wszystkich nauk).

Wszechbyt czy wszech byt? Wszechobecny czy wszech obecny? Razem czy osobno?

Wyrazy tego typu piszemy łącznie, czyli wszechbyt, wszechobecny, ponieważ mamy tu do czynienia z przedrostkiem wszech- i jest to:

  1. Pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na powszechność tego, co wyraża drugi człon wyrazu.
  2. Pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na najwyższy stopień, największe nasilenie tego, co wyraża drugi człon wyrazu.

Przykłady wyrazów, które piszemy łącznie z przedrostkiem wszech-

wszechobecny,
wszechstronny,
wszechświat,
wszechzło,
wszechdoskonały,
wszechpotężny.

Wszech czasów czy wszechczasów? Wszech byt czy wszechbyt? Już wszystko jasne!

Na koniec spójrzmy na kilka przykładów z literatury użycia tych słów oraz krótki wierszyk podsumowujący pisownię rozłączną i łączną.

Ten artysta wszech czasów
ze wszech miar słuszne poglądy głosi
i pieśni o wszechbycie śpiewa.

A otóż właśnie? cóż głosi Sztuka?
Oto Sztuka głosi: Śmierć, bo cóż szczytniejszego nad Śmierć. Ta jest wielkością w naszym wszystkich wiar pojęciu i wszech czasów i ta wielkość daje.

Stanisław Wyspiański, Wyzwolenie

Ciemna strona Księżyca jest najpopularniejszym brytyjskim albumem wszech czasów.

Grzegorz Brzozowicz, Filip Łobodziński, Sto płyt, które wstrząsnęły światem: kronika czasów popkultury

Dokonane przez nią odkrycie jedności praw, które niezłomnie i nieubłaganie rządzą, żadnych nie dopuszczając wyjątków, wszechświatem i wszechbytem, sprowadziło za sobą o olbrzymie następstwo, iż ludy zamiast, jak dawniej było, uznawać zależność swą od innych dla każdego z nich bogów, uznali się zależnymi od jednostajnego dla wszystkich porządku rzeczy.

Eliza Orzeszkowa, Patryotyzm i kosmopolityzm

💡  Zainteresuje Cię również:  

Napisane przez

Absolwent Wydziału Bioinżynierii Zwierząt na UWM w Olsztynie. Miłośnik chemii i języka ojczystego, krzewiciel i popularyzator poprawnej polszczyzny. Na co dzień redaktor internetowy, meloman i miłośnik polskiej klasyki filmowej. W wolnym czasie gra na pianinie, czyta Lema, Vonneguta i Murakamiego oraz artykuły popularnonaukowe. Lubi się uczyć i uczyć innych.

X